صفورا الیاسی
عضو شورای دفاع از حق تحصیل

آنچه که محرومیت از تحصیل نامیده می شود، سابقه ی طولانی در جهان دارد. آنچنان که می توان از برتراند راسل فیلسوف، منطق‌دان، ریاضی‌دان، مورخ، صلح طلب و منتقد اجتماعی بریتانیایی نام برد که در طول جنگ جهانی اول به دلیل مبارزات ضد جنگ از دانشگاه اخراج و زندانی شد.

در اولین بیانیه های جمهوری شوراها و قانون اساسی اتحاد جماهیر شوروی مصوبه ۱۹۳۶ سلسله ای از حقوق اجتماعی بنیادین مانند حق کار و حق آموزش و فرهنگ برای مردان و زنان به مساوات تضمین شد. شاید این اولین گام در راه مبارزه با تبعیض در حق تحصیل می باشد.

اولین اعلامیه حقوق بشر جهانی در ۱۰ دسامبر ۱۹۴۸ حق تحصیل را برای همه انسان فارغ از نژاد، رنگ، عقیده، مذهب و جنسیت برابر می داند.

Image: 

مجید محمدی
دولت احمدی‌نژاد در سال‌های قدرت خود نوعی انقلاب فرهنگی تدريجی (اخراج اساتيد، تعليق، اخراج و ستاره‌دار کردن دانشجويان، بستن فضای دانشگاه‌ها، دفن کشته‌شدگان جنگ در دانشگاه‌ها) را بر اساس الگوی انقلاب فرهنگی اواخر دهه‌ی پنجاه خورشيدی در دستور کار داشته و اجرا کرده است اما برای برخی از اعضای هيئت حاکمه (مثل احمد علم الهدی، امام جمعه‌ مشهد، ايرنا، ۱۳ خرداد ۱۳۸۹) اين اندازه کافی نيست.

آنها می‌خواهند صدها هزار دانشجوی مخالف و منتقد و اساتيد غير همرنگ از دانشگاه‌ها اخراج شوند و بسيجيان تنها صدای اين محيط باشند. آنها که امروز از انقلاب فرهنگی دوم سخن می‌گويند خواهان چنان تصفيه‌ای در دانشگاه‌ها هستند که ديگر صدای مخالفی از آنها شنيده نشود. انقلاب فرهنگی اول چه مشخصاتی داشت که اکنون تکرار ان مورد تقاضاست؟

انقلاب فرهنگی، پديده‌ای چند وجهی

Image: 

امیدمهرگان
برای کیوان، مریم، مرتضی، آریا

Image: 

مهراوه خوارزمی

از آن روز که زهرا اشراقی نوه دختری امام(ره) هراسان از اتفاقی نامانوس نزد پدربزرگ رفت و از کشیدن پرده میان دختران و پسران دانشجوی مشغول به تحصیل در دانشگاه تهران خبر داد و به ساعتی نرسید که امام غضبناک از خودسری ها و تندروی های برخی مسوولان به احمدآقا دستور پیگیری و برچیدن پرده ها و دیوارهای میان کلاس های دانشگاه را صادر کرد، سال ها می گذرد

Image: 

تارا نورانی
امروز هم پس از 56 سال بار دیگر در 16 آذر ماه دانشگاه فریاد می کند. بعد از نیم قرن تاریخ چرخی می زند و یاد پدربزرگها را در خاطر زنده می کند، نوه های مصدق ها و زاهدی ها در برابر هم می ایستند. تفنگ و سرباز، آیا این بارهم دانشگاه را به سربازخانه بدل می کنند؟

"3 قطره خون"، " 3 یار دبستانی"، " 3 آذر اهورایی"، " 3 قربانی نیکسون"
این عبارات یادآور وقایع 16 آذر 1332 ایرانند؛ روزی که بعدها و دردوره های گوناگون با نام :" روز دانشجو" و نماد مقاومت بر علیه استثمار غربی یا استبداد داخلی شناخته شد، در سالنامه ها ثبت گردید و سرمای آذر را با آتش جوش و خروش دانشجویی، گرم کرد.

نگاهی به 16 آذر 1332

Image: 

مصطفی ملكیان

علم بومی از دوجنبه قابل نقد است: یكی از جنبه نظری (معرفت‌شناختی صرف) و دیگری از جنبه عملی (اخلاقی). حاصل این دو نقد آن خواهد بود كه نه به لحاظ معرفت‌شناختی علم بومی قابل دفاع است و نه به لحاظ اخلاقی. به معنای دیگر نه می‌توان علم بومی داشت و نه حتی اگر چنین امری امكانپذیر بود، حق داشتیم علم بومی داشته باشیم.
مقدمتا نگاهی دارم به مراحل تحقیق علمی و امكان بومی بودن را در هر یك از این مراحل بررسی می‌كنم. به نظر می‌آید در زمینه علم باید سه مرحله را از هم تفكیك كرد. مراد من از علم، علم تجربی نیست. علم تجربی البته مشمول این سخن هست اما علاوه بر علم تجربی مجموعه همه علوم فلسفی، تاریخی، ادبی و هنری و اگر مستقلا بخواهیم سخن بگوییم مجموعه همه علوم دینی و مذهبی هم مشمول این سخن خواهد بود. در اینجا مرادم از علم در واقع «دیسیپلین» (disiplin) است. نه «Science».

Image: 

وحید صادقی

پس از انقلاب اسلامی ایران در کنار انواع محرومیت و فشار بر جامعه بهائی ایران، محرومیت از تحصیلات عالی و فشار بر دانشگاهیان بهائی، مقارن با انقلاب فرهنگی در سال 1359 آغاز گردید.این محرومیت شامل اخراج کارمندان و استادانی که پیرو آئین بهائی بودند، وهمچنین اخراج کلیه دانشجویان بهائی وجلوگیری از ورود به دانشگاه در سالهای بعد می شود.

اخراج کارمندان و استادان بهائی